نحوه شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی: راهنمای جامع حقوقی در سال ۱۴۰۴

با گسترش بازار ارزهای دیجیتال در ایران، صرافی‌های آنلاین ایرانی مانند نوبیتکس، بیت‌پین، و آبان تتر نقش مهمی در معاملات رمزارزها ایفا می‌کنند. بااین‌حال، تخلفاتی مانند کلاهبرداری، عدم پرداخت وجه، دستکاری قیمت‌ها، یا مسدود کردن حساب کاربران، نیاز به شکایت از این صرافی‌ها را افزایش داده است. در ایران، با وجود عدم رسمیت کامل ارزهای دیجیتال، امکان پیگیری حقوقی و کیفری تخلفات صرافی‌ها بر اساس قانون مجازات اسلامی، مقررات بانک مرکزی، و قانون تجارت الکترونیک وجود دارد. این مقاله، مانند یک کتاب راهنما، با زبانی ساده و روان، تعریف تخلفات صرافی‌ها، شرایط شکایت، مراحل، مدارک لازم، نمونه شکواییه، چالش‌ها، و نکات حقوقی را در سال ۱۴۰۴ توضیح می‌دهد تا حتی بدون دانش حقوقی، موضوع را درک کنید. اگر از صرافی ارز دیجیتال متضرر شده‌اید، این راهنما و مشاوره حقوقی به شما کمک می‌کند.

فهرست مطالب

• تخلفات صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی
• شرایط شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی
• مراحل شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی
• نمونه شکواییه شکایت کیفری از صرافی ارز دیجیتال
• چالش‌ها و راه‌حل‌ها
• نکات حقوقی کلیدی
• نتیجه‌گیری

تخلفات صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی

صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی، که باید تحت نظارت بانک مرکزی و کانون صرافان فعالیت کنند، ممکن است مرتکب تخلفاتی شوند که زمینه‌ساز شکایت است. شایع‌ترین تخلفات عبارت‌اند از:

• کلاهبرداری: عدم انتقال ارز دیجیتال به کیف پول کاربر پس از پرداخت وجه یا برداشت غیرمجاز از حساب کاربر.
• عدم وفای به عهد: عدم تحویل ارز دیجیتال یا وجه نقد طبق توافق (مثلاً تأخیر غیرموجه یا عدم پرداخت).
• دستکاری قیمت‌ها: تغییر غیرقانونی نمودارها یا نرخ‌ها برای ضرر رساندن به کاربران (مانند دستکاری چارت در صرافی آبان تتر).
• مسدود کردن حساب: مسدود کردن غیرقانونی حساب کاربر بدون ارائه دلیل معتبر.
• عدم ارائه فاکتور: طبق دستورالعمل بانک مرکزی، صرافی‌ها موظف به صدور فاکتور برای معاملات هستند (ماده ۱۱ قانون پولی و بانکی).
• فعالیت غیرمجاز: فعالیت بدون مجوز بانک مرکزی، که طبق ماده ۹۶ قانون برنامه پنجم توسعه ممنوع است.

برای مثال، در پرونده‌ای در سال ۱۴۰۳، کاربری از صرافی ایرانی به دلیل مسدود کردن حساب و عدم پرداخت ۵۰۰ میلیون تومان شکایت کرد و با ارائه مدارک، موفق به استرداد وجه شد.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

شرایط شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی

برای موفقیت در شکایت، شرایط زیر باید رعایت شود:

1. وجود قرارداد یا معامله: اثبات انجام معامله با صرافی (مانند پرداخت وجه یا ثبت سفارش).
2. ارائه مدارک معتبر: شامل تراکنش‌های بانکی، اسکرین‌شات مکاتبات، یا فاکتور معاملات.
3. استناد قانونی: استناد به قوانین مانند ماده ۱ قانون مجازات اخلالگران در نظام اقتصادی یا ماده ۶ قانون تجارت الکترونیک.
4. ثبت در مهلت قانونی: شکایت کیفری باید در اسرع وقت ثبت شود تا از توقیف اموال صرافی اطمینان حاصل شود.

محدودیت‌ها:

• عدم رسمیت کامل ارزهای دیجیتال در ایران ممکن است فرآیند را پیچیده کند.
• شکایت از صرافی‌های خارجی به دلیل تحریم‌ها عملاً غیرممکن است.
• کمبود مدارک یا ناآشنایی با قوانین می‌تواند شانس موفقیت را کاهش دهد.
  

  برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  ثبت درخواست مشاوره

مراحل شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی

۱. تماس با پشتیبانی صرافی

• ابتدا مشکل را با پشتیبانی صرافی مطرح کنید و مکاتبات را مستند کنید (اسکرین‌شات یا ایمیل).
• در صورت عدم پاسخگویی یا حل نشدن مشکل، به مراحل بعدی بروید.

۲. جمع‌آوری مدارک

• مدارک هویتی: کپی شناسنامه و کارت ملی شاکی.
• مستندات معامله: پرینت تراکنش‌های بانکی، اسکرین‌شات سفارشات، یا فاکتور صرافی.
• مکاتبات: ایمیل‌ها، پیام‌های واتساپ، یا چت‌های پشتیبانی با صرافی.
• شواهد تخلف: اسکرین‌شات دستکاری قیمت‌ها یا مسدود شدن حساب.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

۳. ثبت شکایت

شکایت می‌تواند از طریق مراجع زیر پیگیری شود:

• کانون صرافان: برای تخلفات صرافی‌های مجاز، شکایت را به کانون صرافان (تحت نظارت بانک مرکزی) ارائه دهید.
• بانک مرکزی: از طریق سامانه ارتباط مردمی بانک مرکزی (www.cbi.ir) یا شماره تماس ۲۷۰۶ ثبت کنید.
• سازمان تعزیرات حکومتی: برای تخلفات مالی مانند عدم پرداخت وجه، به سامانه ۱۳۵ (www.tazirat.gov.ir) مراجعه کنید.
• دادگستری:
• شکایت کیفری (کلاهبرداری): تنظیم شکواییه و ثبت در دادسرا از طریق سامانه ثنا (sana.adliran.ir) یا دفاتر خدمات قضایی.
• دادخواست حقوقی (استرداد وجه یا الزام به تعهد): ثبت در دادگاه عمومی یا شورای حل اختلاف (برای مبالغ زیر ۵۰۰ میلیون ریال).

۴. رسیدگی قضایی یا نظارتی

• دادسرا (شکایت کیفری): بازپرس مدارک را بررسی کرده و در صورت اثبات جرم (مانند کلاهبرداری)، کیفرخواست صادر می‌شود.
• دادگاه (دعوای حقوقی): قاضی با بررسی مدارک، رأی به استرداد وجه یا الزام به تعهد صادر می‌کند.
• کانون صرافان یا تعزیرات: این نهادها می‌توانند صرافی را جریمه یا موظف به جبران خسارت کنند.

۵. اجرای رأی

• توقیف اموال صرافی یا مسدود کردن درگاه‌های پرداخت از طریق سامانه شاپرک.
• استرداد وجه یا ارز دیجیتال به کیف پول کاربر.

نمونه شکواییه شکایت کیفری از صرافی ارز دیجیتال

بسمه تعالی
شکواییه کیفری علیه صرافی ارز دیجیتال
به: دادسرای عمومی و انقلاب [نام شهر]

مشخصات شاکی:
نام و نام خانوادگی: [نام شاکی]
کد ملی: [کد ملی]
آدرس: [آدرس دقیق، شامل کد پستی]

مشخصات متهم:
نام صرافی: [نام صرافی، مثلاً آبان تتر]
آدرس: [آدرس صرافی یا نامعلوم]

موضوع: شکایت کیفری به دلیل کلاهبرداری یا عدم وفای به عهد، با استناد به ماده ۱ قانون مجازات اخلالگران در نظام اقتصادی

شرح شکایت:
احتراماً، اینجانب [نام شاکی]، در تاریخ [تاریخ معامله] مبلغ [مبلغ] به حساب صرافی [نام صرافی] واریز کردم تا ارز دیجیتال [نام ارز، مثلاً تتر] به کیف پولم منتقل شود. علی‌رغم پرداخت وجه، صرافی از تحویل ارز خودداری کرده/حساب اینجانب را مسدود کرده/قیمت‌ها را دستکاری کرده است. مدارک پیوست شامل [پرینت تراکنش، اسکرین‌شات مکاتبات] تخلف صرافی را تأیید می‌کند. لذا، با استناد به ماده ۱ قانون مجازات اخلالگران در نظام اقتصادی و ماده ۶ قانون تجارت الکترونیک، تقاضای رسیدگی به جرم کلاهبرداری و استرداد وجه را دارم.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

خواسته:

1. رسیدگی به جرم کلاهبرداری یا عدم وفای به عهد.
2. استرداد وجه به مبلغ [مبلغ] یا معادل ارز دیجیتال.
3. جبران خسارات و پرداخت هزینه دادرسی.

مدارک پیوست:

1. کپی مدارک هویتی.
2. پرینت تراکنش‌های بانکی.
3. اسکرین‌شات مکاتبات یا سفارشات.
4. فیش هزینه دادرسی.

امضا و تاریخ: [امضا و اثر انگشت]، [تاریخ، مثلاً ۲۰/۰۵/۱۴۰۴]

توجه: این نمونه کلی است و باید با مشورت وکیل تنظیم شود.

چالش‌ها و راه‌حل‌ها

1. عدم رسمیت ارزهای دیجیتال:

   • علت: نبود قوانین جامع برای رمزارزها در ایران.
   • راه‌حل: استناد به قوانین عمومی مانند کلاهبرداری (ماده ۱ قانون مجازات اخلالگران) یا قراردادهای مدنی.

2. کمبود مدارک:

   • علت: عدم ثبت دقیق تراکنش‌ها یا مکاتبات.
   • راه‌حل: ذخیره اسکرین‌شات‌ها، ایمیل‌ها، و پرینت تراکنش‌ها از ابتدا.

3. پیچیدگی فنی:

   • علت: ماهیت تخصصی ارزهای دیجیتال و بلاکچین.
   • راه‌حل: مشاوره با وکیل متخصص ارز دیجیتال برای تحلیل فنی و حقوقی.

4. عدم پاسخگویی صرافی:

   • علت: عدم همکاری صرافی در حل اختلاف.
   • راه‌حل: ثبت شکایت در کانون صرافان یا بانک مرکزی برای فشار بر صرافی.

نکات حقوقی کلیدی

1. انتخاب صرافی مجاز: قبل از معامله، از مجوز بانک مرکزی صرافی اطمینان حاصل کنید (cbi.ir).
2. مشاوره حقوقی: وکیل متخصص ارز دیجیتال می‌تواند شانس موفقیت را افزایش دهد.
3. محرمانگی: از افشای جزئیات پرونده برای حفظ آبروی طرفین خودداری کنید.
4. سامانه ثنا: برای ثبت شکایت کیفری یا حقوقی، از adliran.ir استفاده کنید.
5. هزینه‌ها: هزینه دادرسی حدود ۵۰۰ هزار تا ۱ میلیون ریال در سال ۱۴۰۴ است.
6. ذخیره مدارک: همیشه اسکرین‌شات مکاتبات و تراکنش‌ها را ذخیره کنید.
   

   برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

   ثبت درخواست مشاوره

نتیجه‌گیری

شکایت از صرافی‌های ارز دیجیتال ایرانی در صورت تخلفاتی مانند کلاهبرداری، عدم پرداخت وجه، یا دستکاری قیمت‌ها امکان‌پذیر است، اما نیازمند مدارک قوی و استناد به قوانین مانند مقررات بانک مرکزی یا قانون مجازات اسلامی است. ثبت شکایت از طریق سامانه ثنا (sana.adliran.ir)، کانون صرافان، یا سازمان تعزیرات حکومتی و مشاوره حقوقی با وکیل متخصص می‌تواند فرآیند را ساده‌تر کرده و سرمایه شما را بازگرداند.