شرایط انعقاد قانونی ازدواج موقت و صیغه (1404)

ازدواج موقت یا صیغه یکی از انواع ازدواج در فقه شیعه و قانون مدنی ایران است که بر اساس مواد 1075 تا 1077 قانون مدنی تنظیم می‌شود. این نوع ازدواج برخلاف ازدواج دائم، برای مدت معین و با شرایط خاص منعقد می‌شود و نیازمند رعایت احکام شرعی و قانونی است. خواندن صیغه و انعقاد ازدواج موقت می‌تواند توسط افراد خاصی انجام شود و شرایط مشخصی دارد. این مقاله به‌طور خلاصه به سؤال «چه کسی می‌تواند صیغه را بخواند؟» و شرایط انعقاد قانونی ازدواج موقت، مدارک لازم، موانع احتمالی و نقش مشاوره حقوقی می‌پردازد. اگر قصد انعقاد ازدواج موقت دارید، مشاوره حقوقی می‌تواند از مشکلات قانونی جلوگیری کند.

فهرست مطالب

• چه کسی می‌تواند صیغه را بخواند؟
• شرایط انعقاد قانونی ازدواج موقت
• مراحل انعقاد ازدواج موقت
• موانع انعقاد ازدواج موقت
• نکات کلیدی برای انعقاد قانونی
• نقش مشاوره حقوقی
• کلام آخر

چه کسی می‌تواند صیغه را بخواند؟

صیغه ازدواج موقت باید به‌صورت عقد شرعی خوانده شود که شامل ایجاب و قبول به زبان عربی یا معادل آن به زبان فارسی است.

افراد زیر می‌توانند صیغه را بخوانند:

• زوجین (مرد و زن): طبق ماده 1075 قانون مدنی، خود زوجین می‌توانند صیغه را بخوانند، به شرطی که شرایط شرعی و قانونی را رعایت کنند. مثلاً زن بگوید: «زَوَّجتُکَ نَفْسی لِمُدَّةِ... عَلی مَهْرِ...» (خود را به تو تزویج کردم برای مدت... با مهریه...) و مرد پاسخ دهد: «قَبِلْتُ» (قبول کردم).
• وکیل زوجین: یکی از طرفین یا هر دو می‌توانند وکیلی (مانند روحانی، عاقد یا شخص مورد اعتماد) تعیین کنند تا صیغه را بخواند. وکالت باید کتبی یا شفاهی و با رضایت طرفین باشد.
• عاقد یا روحانی: روحانیون یا افرادی که با احکام شرعی آشنا هستند، معمولاً صیغه را برای اطمینان از صحت عقد می‌خوانند.
• دفتر ازدواج رسمی: در صورت ثبت ازدواج موقت در دفترخانه، عاقد رسمی صیغه را می‌خواند.

نکته کلیدی: صیغه باید به‌صورت صحیح (با رعایت الفاظ عربی یا معادل فارسی) و با حضور دو طرف یا وکیل آن‌ها خوانده شود. مشاوره حقوقی می‌تواند از اشتباهات در خواندن صیغه جلوگیری کند.

شرایط انعقاد قانونی ازدواج موقت

برای انعقاد قانونی ازدواج موقت، شرایط زیر باید رعایت شود:

• رضایت طرفین: طبق ماده 1075 قانون مدنی، رضایت کامل زوج و زوجه ضروری است و اکراه یا اجبار عقد را باطل می‌کند.
• تعیین مدت: مدت ازدواج موقت باید دقیقاً مشخص باشد (از چند ساعت تا چند سال). عدم ذکر مدت، عقد را باطل می‌کند.
• تعیین مهریه: مهریه باید مشخص و قابل پرداخت باشد (مثل مبلغ نقدی، طلا یا ملک). عدم ذکر مهریه عقد را باطل می‌کند (ماده 1095 قانون مدنی).
• اهلیت طرفین:
• زوج: مرد باید بالغ، عاقل و آزاد باشد. مرد متأهل می‌تواند با رضایت همسر دائم یا بدون اطلاع او صیغه بخواند، مگر اینکه دادگاه محدودیت تعیین کرده باشد.
• زوجه: زن باید بالغ، عاقل و آزاد باشد. زن نباید در عده (دوره انتظار پس از طلاق یا فوت همسر) باشد. زن متأهل نمی‌تواند ازدواج موقت کند، مگر با رضایت شوهر دائم.
• شاهد یا ثبت (در موارد خاص): در ازدواج موقت با زن باکره، رضایت پدر یا جد پدری لازم است (ماده 1043 قانون مدنی). در صورت بارداری، ثبت ازدواج در دفترخانه الزامی است (ماده 21 قانون حمایت خانواده).
• عدم محرمیت شرعی: طرفین نباید از محارم یکدیگر باشند (مانند خواهر، مادر یا دختر).

مثال: زنی که با تعیین مهریه 5 میلیون تومان و مدت 6 ماه، با رضایت کامل صیغه خواند و عقد قانونی شد.

مشاوره حقوقی به شما کمک می‌کند تا این شرایط را به‌درستی رعایت کنید.

مراحل انعقاد ازدواج موقت

1. توافق بر شرایط

• اقدام: زوجین باید بر مدت، مهریه و سایر شرایط (مانند شروط ضمن عقد) توافق کنند.
• نکته کلیدی: توافق باید شفاف و مکتوب باشد تا از اختلافات بعدی جلوگیری شود.
• نقش مشاوره حقوقی: وکیل می‌تواند توافق‌نامه را تنظیم کند.

2. خواندن صیغه

• اقدام: صیغه توسط زوجین، وکیل یا عاقد خوانده می‌شود.
• فرآیند:
• زن: «زَوَّجتُکَ نَفْسی لِمُدَّةِ... عَلی مَهْرِ...» (خود را به تو تزویج کردم برای مدت... با مهریه...).
• مرد: «قَبِلْتُ» (قبول کردم).
• یا عاقد صیغه را با وکالت طرفین می‌خواند.
• نکته کلیدی: صیغه باید با الفاظ صحیح و در حضور طرفین یا وکیل باشد.
• مثال: زوجی که با کمک عاقد، صیغه را به‌درستی خواندند.
• نقش مشاوره حقوقی: وکیل می‌تواند صحت صیغه را بررسی کند.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

3. ثبت ازدواج (در موارد خاص)

• اقدام: در صورت بارداری زوجه یا توافق طرفین، ازدواج موقت باید در دفترخانه ثبت شود (ماده 21 قانون حمایت خانواده).
• مدارک لازم:
• کارت ملی و شناسنامه طرفین.
• رضایت‌نامه پدر یا جد پدری (برای زن باکره).
• مدارک پزشکی (در صورت بارداری).
• نکته کلیدی: ثبت ازدواج موقت الزامی نیست، مگر در موارد خاص.
• نقش مشاوره حقوقی: وکیل می‌تواند فرآیند ثبت را تسریع کند.

4. پایان ازدواج موقت

• اقدام: ازدواج موقت با پایان مدت یا بذل مدت (بخشیدن باقی‌مانده مدت توسط زوج) خاتمه می‌یابد.
• نکته کلیدی: زوجه باید عده (حداقل 45 روز) را رعایت کند، مگر اینکه باردار باشد.
• نقش مشاوره حقوقی: وکیل می‌تواند در صورت اختلاف بر سر مهریه یا عده، از شما دفاع کند.

مدارک مورد نیاز (در صورت ثبت):

• کارت ملی و شناسنامه زوجین.
• رضایت‌نامه پدر یا جد پدری (برای زن باکره).
• مدارک پزشکی (برای بارداری).
• توافق‌نامه کتبی (در صورت نیاز به ثبت).
• گواهی عاقد یا وکیل (در صورت دخالت شخص سوم).

موانع انعقاد ازدواج موقت

• عدم رضایت طرفین: اکراه یا اجبار عقد را باطل می‌کند.
• عدم تعیین مدت یا مهریه: نبود این موارد عقد را غیرقانونی می‌کند.
• محرمیت شرعی: ازدواج با محارم ممنوع است.
• عده زوجه: زن در عده نمی‌تواند صیغه بخواند.
• عدم رضایت پدر: برای زن باکره، رضایت پدر یا جد پدری لازم است.
• عدم ثبت در موارد الزامی: عدم ثبت در صورت بارداری، مشکلات قانونی ایجاد می‌کند.

مشاوره حقوقی می‌تواند این موانع را شناسایی و برطرف کند

نکات کلیدی برای انعقاد قانونی

• توافق شفاف: مدت و مهریه را دقیق مشخص کنید.
• رعایت شرعی: صیغه را با الفاظ صحیح بخوانید.
• مکتوب کردن توافق: قرارداد کتبی از اختلافات جلوگیری می‌کند.
• ثبت در موارد لازم: در صورت بارداری یا توافق، ازدواج را ثبت کنید.
• مشاوره حقوقی: وکیل می‌تواند از صحت عقد و رعایت قوانین اطمینان حاصل کند.

نقش مشاوره حقوقی

مشاوره حقوقی در انعقاد ازدواج موقت نقش کلیدی دارد. یک وکیل متخصص می‌تواند:

• شرایط عقد را بررسی و از صحت آن اطمینان حاصل کند.
• توافق‌نامه و صیغه را با رعایت مواد 1075 تا 1077 قانون مدنی تنظیم کند.
• در صورت نیاز، فرآیند ثبت در دفترخانه را هماهنگ کند.
• در اختلافات (مانند مهریه یا عده) از حقوق شما دفاع کند.
• از مشکلات قانونی (مانند عدم ثبت یا عده) جلوگیری کند.

بدون مشاوره حقوقی، احتمال بروز اختلافات یا بطلان عقد بالاست. موسسه حقوقی شما با ارائه مشاوره حقوقی تخصصی، از حقوق شما محافظت می‌کند.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

کلام آخر

ازدواج موقت یا صیغه با رعایت شرایط قانونی و شرعی (تعیین مدت، مهریه، رضایت طرفین و خواندن صیغه صحیح) امکان‌پذیر است. صیغه را می‌توانند خود زوجین، وکیل یا عاقد بخوانند، اما رعایت دقیق احکام ضروری است. با تنظیم توافق‌نامه، ثبت در موارد لازم و استفاده از مشاوره حقوقی، می‌توانید از مشکلات قانونی جلوگیری کنید. اگر قصد انعقاد ازدواج موقت دارید، با یک وکیل متخصص تماس بگیرید و با مشاوره حقوقی حقوق خود را تضمین کنید.