ایراد عدم صلاحیت محلی دادگاه رسیدگی کننده به دعوا در ایران: راهنمای جامع حقوقی در سال ۱۴۰۴

  • 4 دقیقه

هزینه مشاوره حقوقی تخصصی

زمان قیمت پرداخت
10 دقیقه 167,000 تومان دریافت مشاوره فوری
15 دقیقه 257,000 تومان دریافت مشاوره فوری
20 دقیقه 337,000 تومان دریافت مشاوره فوری
30 دقیقه 455,000 تومان دریافت مشاوره فوری
60 دقیقه 547,000 تومان دریافت مشاوره فوری
  • کارشناسی ارشد مشاوره
  • مجرب و متخصص
  • حل مشکلات رایج

اگر درگیر پرونده‌ای هستید و معتقد هستید که دادگاه رسیدگی‌کننده به دعوا از نظر محلی صلاحیت ندارد، احتمالاً سؤالاتی درباره نحوه طرح ایراد عدم صلاحیت محلی، شرایط قانونی، و مراحل آن دارید. ایراد عدم صلاحیت محلی یکی از دفاعیات مهم در دعاوی حقوقی است که می‌تواند روند پرونده را تغییر دهد. من به‌عنوان یک وکیل پایه یک دادگستری با تجربه در پرونده‌های حقوقی، با زبانی ساده، صمیمی و حرفه‌ای توضیح می‌دهم که ایراد عدم صلاحیت محلی چیست، چگونه مطرح می‌شود، و چه نکاتی را باید رعایت کنید. هدفم این است که با ارائه اطلاعات دقیق و به‌روز، خیالتان را راحت کنم و مسیر درست را نشانتان دهم. اگر درگیر این موضوع هستید، این راهنما و مشاوره حقوقی به شما کمک می‌کند تا با اطمینان اقدام کنید.

برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

فهرست مطالب

ایراد عدم صلاحیت محلی چیست؟

ایراد عدم صلاحیت محلی به معنای اعتراض به این موضوع است که دادگاه رسیدگی‌کننده به دعوا، از نظر محل وقوع دعوا یا محل اقامت طرفین، صلاحیت رسیدگی ندارد. طبق قانون آیین دادرسی مدنی مصوب ۱۳۷۹، صلاحیت محلی دادگاه‌ها بر اساس قواعد خاصی تعیین می‌شود و اگر دعوا در دادگاه ناصالح مطرح شود، طرفین (معمولاً خوانده) می‌توانند به آن اعتراض کنند. این ایراد بر اساس ماده ۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی مطرح می‌شود و می‌تواند باعث ارجاع پرونده به دادگاه صالح شود.

برای مثال، در پرونده‌ای در سال ۱۴۰۳ در تهران، خوانده به دلیل طرح دعوای ملکی در دادگاهی غیر از محل وقوع ملک، ایراد عدم صلاحیت محلی مطرح کرد و پرونده به دادگاه صالح (محل وقوع ملک) ارجاع شد.

شرایط طرح ایراد عدم صلاحیت محلی

برای طرح ایراد عدم صلاحیت محلی، شرایط زیر باید وجود داشته باشد:

  • وجود قواعد صلاحیت محلی: دعوا باید مشمول قواعد صلاحیت محلی باشد (مثل دعاوی ملکی یا دعاوی علیه اشخاص).
  • طرح در مهلت قانونی: طبق ماده ۸۷ قانون آیین دادرسی مدنی، ایراد باید در اولین جلسه دادرسی یا در پاسخ به دادخواست (ظرف ۱۰ روز) مطرح شود.
  • مشخص بودن دادگاه صالح: باید دادگاه صالح (مثلاً دادگاه محل اقامت خوانده یا محل وقوع ملک) مشخص شود.
  • عدم توافق طرفین: اگر طرفین بر صلاحیت دادگاه توافق کرده باشند (ماده ۲۶ قانون آیین دادرسی مدنی)، ایراد قابل طرح نیست.
  • ارتباط با دعوا: ایراد باید به موضوع دعوا و محل رسیدگی مرتبط باشد.

نکته کلیدی: طبق ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی مدنی، دعاوی باید در دادگاه محل اقامت خوانده مطرح شوند، مگر در موارد خاص (مثل دعاوی ملکی که در محل وقوع ملک رسیدگی می‌شود، ماده ۱۲).

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

قواعد صلاحیت محلی در دعاوی

قواعد صلاحیت محلی بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی به شرح زیر است:

  • دعاوی علیه اشخاص: در محل اقامت خوانده (ماده ۱۱).
  • دعاوی ملکی: در محل وقوع ملک (ماده ۱۲).
  • دعاوی تجاری: در محل اجرای قرارداد یا اقامت خوانده (ماده ۱۳).
  • دعاوی خانوادگی (مثل مهریه): در محل اقامت زوجه یا زوج (ماده ۱۲ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱).
  • دعاوی متعدد خواندگان: در محل اقامت یکی از خواندگان به انتخاب خواهان (ماده ۱۶).

    برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

مراحل طرح ایراد عدم صلاحیت محلی

  1. بررسی صلاحیت دادگاه:

    • محل اقامت خوانده، محل وقوع دعوا، یا شرایط خاص دعوا (مثل محل ملک) را بررسی کنید.
    • قواعد صلاحیت محلی (مواد ۱۱ تا ۱۶ قانون آیین دادرسی مدنی) را مطالعه کنید.
  2. تنظیم لایحه ایراد:

    • لایحه‌ای با ذکر دلایل عدم صلاحیت دادگاه و مشخصات دادگاه صالح تنظیم کنید.
    • به مواد قانونی (مثل ماده ۱۱ یا ۱۲) استناد کنید.

      برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  3. ارائه ایراد:

    • ایراد را در اولین جلسه دادرسی یا در پاسخ به دادخواست (از طریق سامانه ثنا یا دفاتر خدمات قضایی) مطرح کنید.
    • مهلت قانونی (اولین جلسه یا ۱۰ روز) را رعایت کنید.
  4. بررسی توسط دادگاه:

    • قاضی صلاحیت دادگاه را بررسی می‌کند.
    • اگر ایراد پذیرفته شود، پرونده به دادگاه صالح ارجاع می‌شود (ماده ۸۴).
    • اگر رد شود، رسیدگی در همان دادگاه ادامه می‌یابد.
  5. اعتراض به رأی:

    • اگر با رأی قاضی درباره صلاحیت مخالفید، می‌توانید در مهلت ۲۰ روزه درخواست تجدیدنظر کنید (ماده ۳۳۶ قانون آیین دادرسی مدنی).

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

نمونه لایحه ایراد عدم صلاحیت محلی

بسمه تعالی
لایحه ایراد عدم صلاحیت محلی
به: شعبه [شماره شعبه] دادگاه عمومی حقوقی [نام شهر]

مشخصات خوانده (معترض):
نام و نام خانوادگی: [نام خوانده]
کد ملی: [کد ملی]
آدرس: [آدرس دقیق]

مشخصات خواهان:
نام و نام خانوادگی: [نام خواهان]
کد ملی: [کد ملی]
آدرس: [آدرس دقیق]

موضوع: ایراد عدم صلاحیت محلی دادگاه رسیدگی‌کننده به دعوا

شرح ایراد:
احتراماً، اینجانب [نام خوانده]، خوانده پرونده شماره [شماره پرونده]، بدین‌وسیله به صلاحیت محلی دادگاه محترم ایراد می‌گیرم. دعوای حاضر با موضوع [مثلاً مطالبه وجه/ملکی] در این دادگاه مطرح شده، در حالی که طبق [مثلاً ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی مدنی]، دادگاه صالح، دادگاه محل اقامت خوانده (شهر [نام شهر]) یا [مثلاً ماده ۱۲، محل وقوع ملک در شهر ...] است. با توجه به اینکه محل اقامت اینجانب/محل وقوع ملک در [نام شهر] است، تقاضای ارجاع پرونده به دادگاه صالح را دارم.

برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

خواسته:

  1. پذیرش ایراد عدم صلاحیت محلی دادگاه محترم.
  2. ارجاع پرونده به دادگاه صالح [نام شهر].

مدارک پیوست:

  1. کپی مدارک هویتی خوانده.
  2. کپی دادخواست یا مدارک مرتبط با دعوا.

امضا و تاریخ: [امضا و اثر انگشت]، [تاریخ، مثلاً ۲۰/۰۵/۱۴۰۴]

توجه: این نمونه کلی است. برای تنظیم دقیق و متناسب با پرونده، با وکیل مشورت کنید.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

چالش‌ها و راه‌حل‌ها

طرح ایراد عدم صلاحیت محلی ممکن است با موانعی همراه باشد:

  • عدم رعایت مهلت قانونی: اگر ایراد بعد از اولین جلسه مطرح شود، رد می‌شود. راه‌حل: ایراد را در اولین جلسه یا پاسخ به دادخواست مطرح کنید.
  • عدم مشخص بودن دادگاه صالح: اگر دادگاه صالح مشخص نشود، ایراد پذیرفته نمی‌شود. راه‌حل: محل دقیق دادگاه صالح را ذکر کنید.
  • توافق طرفین: اگر طرفین بر صلاحیت دادگاه توافق کرده باشند، ایراد رد می‌شود. راه‌حل: بررسی توافقات قبلی.
  • ناآگاهی از قانون: ممکن است قواعد صلاحیت را ندانید. راه‌حل: مشاوره حقوقی با وکیل متخصص آیین دادرسی.

    برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

نکات مهم برای طرح ایراد عدم صلاحیت محلی

  • مهلت قانونی: ایراد را در اولین جلسه یا پاسخ به دادخواست مطرح کنید.
  • دقت در استناد: به مواد قانونی مرتبط (مثل ماده ۱۱ یا ۱۲) استناد کنید.
  • مشاوره حقوقی: یک وکیل متخصص می‌تواند لایحه را حرفه‌ای تنظیم کرده و شانس پذیرش را افزایش دهد.
  • پیگیری از سامانه ثنا: وضعیت پرونده را از سامانه ثنا بررسی کنید.
  • هزینه‌ها: هزینه ثبت لایحه در دفاتر خدمات قضایی در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۰۰ هزار تا ۱ میلیون ریال است.

کلام اخر

ایراد عدم صلاحیت محلی می‌تواند از رسیدگی در دادگاه ناصالح جلوگیری کرده و پرونده را به دادگاه مناسب ارجاع دهد. طبق ماده ۸۴ قانون آیین دادرسی مدنی، طرح به‌موقع این ایراد می‌تواند از اتلاف وقت و هزینه جلوگیری کند. اگر ایراد به‌درستی مطرح نشود، ممکن است پرونده در دادگاه ناصالح پیش برود و حقوق شما ضایع شود. مشاوره حقوقی با وکیل متخصص آیین دادرسی می‌تواند فرآیند را سریع‌تر و مؤثرتر کند. تردید نکنید و همین حالا با یک وکیل تماس بگیرید تا از حقوق خود دفاع کنید.

هزینه مشاوره حقوقی تخصصی

زمان قیمت پرداخت
10 دقیقه 167,000 تومان دریافت مشاوره فوری
15 دقیقه 257,000 تومان دریافت مشاوره فوری
20 دقیقه 337,000 تومان دریافت مشاوره فوری
30 دقیقه 455,000 تومان دریافت مشاوره فوری
60 دقیقه 547,000 تومان دریافت مشاوره فوری
  • کارشناسی ارشد مشاوره
  • مجرب و متخصص
  • حل مشکلات رایج

سوالات متداول

اعتراض به این که دادگاه رسیدگی‌کننده از نظر محل وقوع دعوا یا اقامت خوانده صلاحیت ندارد.

در اولین جلسه دادرسی یا در پاسخ به دادخواست (ظرف ۱۰ روز).

پرونده به دادگاه صالح ارجاع می‌شود.

از طریق سامانه ثنا یا دفاتر خدمات قضایی.

وکیل می‌تواند ایراد را دقیق تنظیم کرده و شانس پذیرش را افزایش دهد.