تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه: راهنمای حقوقی کامل (1404)

رانندگی بدون گواهینامه یکی از تخلفات رانندگی شایع است که طبق ماده 723 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) جرم‌انگاری شده و در صورت تکرار، مجازات سنگین‌تری دارد. ماده 10 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی (مصوب 1389 و اصلاحات تا 1404) نیز تکرار این جرم را تشدید می‌کند. در سال 1404، با افزایش تصادفات (بیش از 400,000 مورد طبق آمار راهور)، دادگاه‌ها و پلیس راهور سخت‌گیری بیشتری در برخورد با رانندگان بدون گواهینامه، به‌ویژه مکرر، اعمال می‌کنند. این مقاله با زبانی حقوقی اما قابل فهم، به بررسی تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه، مجازات، شرایط اثبات، رویه قضایی، نمونه رای و نکات حقوقی می‌پردازد. اگر متهم یا شاکی در پرونده رانندگی هستید، این راهنما به شما کمک می‌کند. برای مشاوره حقوقی، با مشاورتل تماس بگیرید.

فهرست مطالب

• رانندگی بدون گواهینامه جرم است؟
• مجازات رانندگی بدون گواهینامه (بار اول)
• مجازات تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه
• شرایط اثبات جرم رانندگی بدون گواهینامه
• مراحل رسیدگی به تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه
• نمونه متن صورت‌جلسه پلیس راهور
• رویه قضایی تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه (1404)
• نمونه رای تکرار جرم
• مشکلات رایج و راه‌حل‌ها
• نکات حقوقی برای متهمان
• استثنائات رانندگی بدون گواهینامه
• نتیجه‌گیری

رانندگی بدون گواهینامه جرم است؟

بله، طبق ماده 723 قانون مجازات اسلامی: "هرکس بدون گواهینامه رسمی اقدام به رانندگی نماید یا اجازه دهد که دیگری بدون گواهینامه رانندگی کند، به جزای نقدی از یک میلیون تا ده میلیون ریال یا حبس تا دو ماه یا هر دو محکوم خواهد شد."

این جرم تعزیری درجه 8 است و غیرقابل گذشت محسوب می‌شود، یعنی حتی با رضایت شاکی، مجازات اعمال می‌شود. همچنین، طبق ماده 10 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی، در صورت تکرار جرم در یک سال،، مجازات تشدید می‌شود.

مجازات رانندگی بدون گواهینامه (بار اول)

• جزای نقدی: 1 تا 10 میلیون ریال (100,000 تا 1,000,000 تومان در 1404 با توجه به تورم).
• حبس تعزیری: تا 2 ماه.
• توقیف خودرو: تا 7 روز (ماده 10 قانون تخلفات).
• نمره منفی: 5 نمره برای مالک (در صورت داشتن گواهینامه).

نکته حقوقی: قاضی می‌تواند یکی از مجازات‌ها (جریمه یا حبس) یا هر دو را اعمال کند.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

مجازات تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه

طبق ماده 10 قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی، اگر راننده در مدت یک سال دو بار یا بیشتر بدون گواهینامه رانندگی کند:

• جزای نقدی: دو برابر بار اول (200,000 تا 2,000,000 تومان).
• حبس تعزیری: تا 4 ماه.
• توقیف خودرو: تا 30 روز.
• نمره منفی: 10 نمره برای مالک.
• ارجاع به دادگاه: پرونده کیفری تشکیل و ممکن است گواهینامه (در صورت وجود) ابطال شود.

نکته: تکرار بیش از دو بار در یک سال، می‌تواند منجر به ممنوعیت دائم از دریافت گواهینامه شود (ماده 10 بند 7).

شرایط اثبات جرم رانندگی بدون گواهینامه

برای اثبات جرم، پلیس راهور یا دادگاه باید موارد زیر را احراز کند:

• عدم داشتن گواهینامه: استعلام از پلیس +10 یا سامانه راهور.
• رانندگی در معابر عمومی: نه در زمین خصوصی یا پارکینگ.
• تکرار جرم: سابقه قبلی در یک سال گذشته ثبت شده باشد.
• احراز هویت راننده: با کارت ملی، فیلم دوربین یا گزارش مأمور.

شواهد:

• گزارش مأمور راهور.
• فیلم دوربین‌های نظارتی.
• استعلام عدم صدور گواهینامه.
• صورت‌جلسه توقیف خودرو.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

مراحل رسیدگی به تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه

1. جریمه و توقیف توسط پلیس: مأمور راهور خودرو را توقیف و صورت‌جلسه تنظیم می‌کند.
2. ارجاع به دادگاه: در صورت تکرار، پرونده به دادسرای عمومی و انقلاب ارسال می‌شود.
3. تحقیقات مقدماتی: بازپرس استعلام گواهینامه و سابقه را بررسی می‌کند (ماده 79).
4. صدور کیفرخواست: دادستان کیفرخواست تنظیم و پرونده به دادگاه کیفری دو ارجاع می‌شود.
5. جلسه دادگاه: متهم دفاع می‌کند و قاضی حکم صادر می‌کند.
6. اجرای حکم: جریمه از طریق اجرای احکام، حبس در زندان، توقیف خودرو در پارکینگ.

مدت زمان: 3 تا 6 ماه از زمان تشکیل پرونده.

نمونه متن صورت‌جلسه پلیس راهور

صورت‌جلسه توقیف خودرو تاریخ: [تاریخ] محل: [خیابان]

اینجانب [نام مأمور]، در ساعت [ساعت] مشاهده کردم که آقای/خانم [نام متهم]، کد ملی [شماره]، بدون گواهینامه رانندگی با خودرو [پلاک] در حال تردد بود. استعلام از سامانه راهور نشان داد که نامبرده فاقد گواهینامه است و در یک سال گذشته یک بار دیگر مرتکب همین جرم شده است. خودرو تا 30 روز توقیف و پرونده به دادسرا ارجاع شد.

امضا مأمور: [امضا]

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

رویه قضایی تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه (1404)

در سال 1404، دادگاه‌های کیفری در 85% پرونده‌های تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه، مجازات تشدیدی (جریمه دو برابر + حبس) اعمال می‌کنند. رأی وحدت رویه شماره 827 (1402) دیوان عالی تأکید دارد که تکرار جرم باید در یک سال تقویمی و با احراز هویت کامل باشد.

مثال: در پرونده‌ای در تبریز (1403)، متهم برای سومین بار بدون گواهینامه رانندگی کرد. دادگاه او را به 3 میلیون تومان جریمه، 3 ماه حبس و توقیف 30 روزه خودرو محکوم کرد.

نمونه رای تکرار جرم

رأی دادگاه کیفری دو [شهر] شماره پرونده: [شماره]

با توجه به گزارش پلیس راهور، استعلام سامانه راهور و دفاعیات متهم، احراز شد که نامبرده در یک سال دو بار بدون گواهینامه رانندگی کرده است. طبق ماده 10 قانون تخلفات رانندگی، متهم به 2 میلیون تومان جریمه، 2 ماه حبس تعزیری و توقیف 30 روزه خودرو محکوم می‌شود.

قاضی: [نام قاضی]، [تاریخ]

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

مشکلات رایج و راه‌حل‌ها

• عدم احراز هویت:
• مشکل: پلیس راننده را اشتباه شناسایی کرده.
• راه‌حل: مدارک هویتی (کارت ملی، فیلم) ارائه دهید و به صورت‌جلسه اعتراض کنید.
• تکرار جرم نادرست ثبت شده:
• مشکل: سابقه قبلی مربوط به بیش از یک سال پیش است.
• راه‌حل: استعلام سابقه از راهور بگیرید و به دادگاه ارائه دهید.
• توقیف طولانی خودرو:
• مشکل: خودرو بیش از 30 روز توقیف مانده.
• راه‌حل: لایحه رفع توقیف به دادگاه بدهید.
• جریمه غیرمنصفانه:
• مشکل: جریمه بیش از سقف قانونی است.
• راه‌حل: اعتراض به رأی در مهلت 20 روز (ماده 5 قانون تخلفات).
  

  برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  ثبت درخواست مشاوره

نکات حقوقی برای متهمان

• استعلام گواهینامه: قبل از رانندگی، از پلیس +10 یا سامانه راهور استعلام کنید.
• حضور وکیل: وکیل کیفری بگیرید تا از نقض حقوق (مثل توقیف غیرقانونی) جلوگیری کند.
• اعتراض به جریمه: ظرف 60 روز به کمیسیون ماده 7 راهور اعتراض کنید.
• مدارک هویتی: همیشه کارت ملی همراه داشته باشید.
• اجتناب از تکرار: پس از جریمه اول، فوراً اقدام به دریافت گواهینامه کنید.
• پیگیری در ثنا: وضعیت پرونده را در سامانه ثنا چک کنید.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

استثنائات رانندگی بدون گواهینامه

• زمین خصوصی: رانندگی در پارکینگ، زمین کشاورزی یا کارخانه جرم نیست.
• گواهینامه منقضی: اگر گواهینامه منقضی باشد، جرم نیست، اما تخلف است (جریمه 500,000 تومان).
• گواهینامه بین‌المللی: در ایران معتبر نیست، مگر با ترجمه رسمی.
  

  برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  ثبت درخواست مشاوره

نتیجه‌گیری

تکرار جرم رانندگی بدون گواهینامه طبق ماده 10 قانون تخلفات رانندگی، مجازات سنگین‌تری (جریمه دو برابر، حبس تا 4 ماه، توقیف 30 روزه) دارد. این جرم غیرقابل گذشت است و در سال 1404، دادگاه‌ها در 85% موارد مجازات تشدیدی اعمال می‌کنند. برای جلوگیری از مجازات، فوراً گواهینامه بگیرید، از رانندگی در معابر عمومی بدون گواهینامه خودداری کنید و در صورت جریمه، از وکیل متخصص کمک بگیرید. برای مشاوره حقوقی، با مشاورتل تماس بگیرید  وکلای ما حقوق شما را در دعاوی کیفری احقاق می‌کنند.