ورود غیرمجاز به ملک دیگری: راهنمای حقوقی کامل (1404)

ورود غیرمجاز به ملک دیگری یکی از دعاوی شایع ملکی است که هم جنبه کیفری (جرم) و هم حقوقی (رفع تصرف) دارد. طبق ماده 690 قانون مجازات اسلامی، ورود غیرمجاز به ملک دیگری جرم است و طبق ماده 158 قانون آیین دادرسی مدنی، مالک می‌تواند رفع تصرف عدوانی کند. در سال 1404، با افزایش دعاوی ملکی (بیش از 1.2 میلیون پرونده طبق آمار قوه قضائیه)، دادگاه‌ها سخت‌گیری بیشتری در برخورد با متصرفان غیرقانونی اعمال می‌کنند. این مقاله با زبانی حقوقی اما قابل فهم، به بررسی ورود غیرمجاز به ملک دیگری، مجازات، شرایط اثبات، رویه قضایی، نمونه رای و نکات حقوقی می‌پردازد. اگر مالک یا متصرف هستید، این راهنما به شما کمک می‌کند. برای مشاوره حقوقی، با مشاورتل تماس بگیرید.

فهرست مطالب

• ورود غیرمجاز به ملک جرم است؟
• انواع ورود غیرمجاز به ملک
• مجازات ورود غیرمجاز به ملک
• شرایط اثبات ورود غیرمجاز
• مراحل رفع ورود غیرمجاز به ملک
• نمونه متن دادخواست رفع تصرف عدوانی
• نمونه متن شکواییه کیفری
• رویه قضایی ورود غیرمجاز به ملک (1404)
• نمونه رای رفع تصرف عدوانی
• مشکلات رایج و راه‌حل‌ها
• نکات حقوقی برای مالکان و متصرفان
• نتیجه‌گیری

ورود غیرمجاز به ملک جرم است؟

بله، طبق ماده 690 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات):
"هر کس به طور غیرمجاز وارد ملک دیگری شود اعم از اینکه محصور باشد یا نباشد یا در آن تصرف عدوانی کند، به حبس از یک ماه تا یک سال محکوم خواهد شد."

این جرم تعزیری درجه 7 است و غیرقابل گذشت محسوب می‌شود، یعنی حتی با رضایت مالک، مجازات اعمال می‌شود. همچنین، مالک می‌تواند رفع تصرف عدوانی (ماده 158 قانون آیین دادرسی مدنی) یا خلع ید (ماده 308 قانون مدنی) کند.

انواع ورود غیرمجاز به ملک

• ورود ساده بدون اجازه: ورود به حیاط، باغ، خانه یا زمین بدون رضایت مالک.
• تصرف عدوانی: تغییر وضعیت ملک مانند حصارکشی، کاشت درخت، ساخت‌وساز، انبار کالا.
• ادعای مالکیت جعلی: ارائه سند جعلی، قولنامه تقلبی یا ادعای ارث بدون مدرک.
• ورود به ملک محصور یا غیرمحصور: حتی زمین باز بدون دیوار یا حصار مشمول جرم است.

استثنائات قانونی:

• اجازه کتبی یا شفاهی معتبر مالک.
• دستور قضایی مانند اجرای حکم تخلیه یا توقیف.
• ضرورت فوری مانند نجات جان در آتش‌سوزی یا سیل.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

مجازات ورود غیرمجاز به ملک

• مجازات کیفری (ماده 690):

• حبس تعزیری: 1 ماه تا 1 سال.
• جزای نقدی: معادل حبس (تقریباً 5 تا 50 میلیون تومان در 1404 با توجه به تورم).
• یا هر دو مجازات همزمان.

• مجازات حقوقی:

• رفع تصرف عدوانی: تخلیه فوری ملک بدون نیاز به اثبات مالکیت (ماده 158).
• خلع ید: در صورت ادعای مالکیت متصرف (ماده 308 قانون مدنی).
• جبران خسارت: اجاره‌بهای ایام تصرف، هزینه تخریب، ضرر و زیان مادی و معنوی.

نکته حقوقی: جرم کیفری غیرقابل گذشت است، اما دعوی حقوقی (رفع تصرف) با رضایت مالک قابل مختومه شدن است.

شرایط اثبات ورود غیرمجاز

برای اثبات جرم یا دعوی حقوقی، مالک باید موارد زیر را احراز کند:

• مالکیت یا تصرف قانونی خود: با سند رسمی، قولنامه معتبر، بنچاق یا شهادت.
• ورود یا تصرف غیرمجاز: بدون اجازه کتبی یا شفاهی معتبر.
• احراز هویت متصرف: با کارت ملی، فیلم دوربین یا گزارش مأمور انتظامی.
• سابقه تصرف مالک: ملک قبلاً در تصرف مالک بوده (ماده 158).

شواهد معتبر:

• سند مالکیت (تک‌برگ، دفترچه‌ای، شش‌دانگ).
• عکس، فیلم یا گزارش نیروی انتظامی از صحنه تصرف.
• شهادت حداقل دو شاهد معتبر (ماده 203 قانون آیین دادرسی کیفری).
• قبوض آب، برق، گاز، تلفن به نام مالک.
• گزارش شورای محلی، دهیاری یا شهرداری.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

مراحل رفع ورود غیرمجاز به ملک

1. دعوی حقوقی (رفع تصرف عدوانی)

• دادگاه صالح: دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک.
• دادخواست: تنظیم دادخواست رفع تصرف عدوانی (ماده 158).
• دستور موقت: درخواست توقیف عملیات ساختمانی یا حصارکشی (ماده 310 قانون آیین دادرسی مدنی).
• جلسه رسیدگی: ارائه مدارک، شهادت و دفاع خوانده.
• صدور حکم: تخلیه فوری ملک + جبران خسارت.
  

  برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  ثبت درخواست مشاوره

2. شکایت کیفری (جرم ورود غیرمجاز)

• دادسرا: دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع ملک.
• شکواییه: تنظیم شکواییه به اتهام ماده 690 قانون مجازات اسلامی.
• تحقیقات مقدماتی: بازپرس گزارش پلیس، شهادت و مدارک را بررسی می‌کند (ماده 79).
• صدور کیفرخواست: ارجاع به دادگاه کیفری دو.
• حکم دادگاه: حبس، جریمه یا هر دو + تخلیه ملک.

مدت زمان رسیدگی:

• دعوی حقوقی: 3 تا 6 ماه.
• شکایت کیفری: 6 تا 12 ماه.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

نمونه متن دادخواست رفع تصرف عدوانی

به: دادگاه عمومی حقوقی [شهر]
موضوع: دادخواست رفع تصرف عدوانی

اینجانب [نام مالک]، فرزند [نام پدر]، کد ملی [شماره]، مالک پلاک ثبتی [شماره] واقع در [آدرس کامل]، در تاریخ [تاریخ] متوجه شدم که خوانده، آقای/خانم [نام متصرف]، بدون اجازه اینجانب وارد ملک شده و [حصارکشی/ساخت‌وساز/کاشت درخت] کرده است. طبق ماده 158 قانون آیین دادرسی مدنی، تقاضای صدور حکم تخلیه فوری ملک، جبران خسارت و صدور دستور موقت توقیف عملیات دارم.

مستندات:

1. سند مالکیت شش‌دانگ.
2. عکس یا فیلم از تصرف غیرمجاز.
3. گزارش نیروی انتظامی.
4. شهادت‌نامه دو شاهد.
5. قبوض آب و برق به نام اینجانب.

خواسته:

1. تخلیه فوری ملک.
2. جبران خسارت (اجاره‌بهای 2 ساله + هزینه تخریب).
3. صدور دستور موقت.

امضا و تاریخ:
[امضا]، [تاریخ]

نمونه متن شکواییه کیفری

به: دادسرای عمومی و انقلاب [شهر]
موضوع: شکایت کیفری به اتهام ورود غیرمجاز به ملک

اینجانب [نام مالک]، مالک پلاک ثبتی [شماره] واقع در [آدرس]، در تاریخ [تاریخ] متوجه شدم که متهم، آقای/خانم [نام متصرف]، کد ملی [شماره]، بدون اجازه اینجانب وارد ملک من شده و [حصارکشی/ساخت‌وساز] کرده است. طبق ماده 690 قانون مجازات اسلامی، تقاضای رسیدگی، مجازات و تخلیه ملک دارم.

مستندات:

1. سند مالکیت.
2. گزارش نیروی انتظامی.
3. عکس یا فیلم از تصرف.
4. کپی شناسنامه.

خواسته:
محکومیت به حبس و جریمه + تخلیه فوری ملک.

امضا و تاریخ:
[امضا]، [تاریخ]

رویه قضایی ورود غیرمجاز به ملک (1404)

در سال 1404، دادگاه‌های حقوقی در 80% پرونده‌های رفع تصرف عدوانی با ارائه سند مالکیت، گزارش پلیس و شواهد تصویری، حکم تخلیه فوری صادر می‌کنند. رأی وحدت رویه شماره 811 (1401) دیوان عالی کشور تأکید دارد که در دعوی رفع تصرف عدوانی، سابقه تصرف مالک و عدم اجازه کتبی یا شفاهی دو شرط اصلی موفقیت است.

مثال واقعی: در پرونده‌ای در کرج (1403)، متصرف با حصارکشی زمین 500 متری مالک، به اتهام ماده 690 محکوم به 6 ماه حبس تعلیقی و تخلیه فوری شد. دادگاه حقوقی همچنین 70 میلیون تومان خسارت (اجاره‌بها) تعیین کرد.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

نمونه رای رفع تصرف عدوانی

رأی دادگاه عمومی حقوقی [شهر]
شماره پرونده: [شماره]

با بررسی سند مالکیت شش‌دانگ خواهان، گزارش نیروی انتظامی، عکس‌های پیوست و شهادت دو شاهد، احراز شد که خوانده در تاریخ [تاریخ] بدون اجازه وارد ملک شده و حصارکشی کرده است. طبق ماده 158 قانون آیین دادرسی مدنی، حکم به تخلیه فوری ملک، پرداخت 50 میلیون تومان خسارت (اجاره‌بهای 2 ساله) و هزینه دادرسی صادر می‌شود.

قاضی:
[نام قاضی]، [تاریخ]

مشکلات رایج و راه‌حل‌ها

• عدم وجود سند رسمی:
  • مشکل: مالک فقط قولنامه دارد.
  • راه‌حل: قولنامه معتبر با کد رهگیری، بنچاق یا شهادت دو شاهد ارائه دهید.
• ادعای مالکیت توسط متصرف:
  • مشکل: متصرف سند جعلی یا قولنامه ارائه می‌دهد.
  • راه‌حل: از اداره ثبت استعلام کنید و دعوی ابطال سند جعلی مطرح کنید.
• عدم اجرای حکم تخلیه:
  • مشکل: متصرف پس از حکم، ملک را تخلیه نمی‌کند.
  • راه‌حل: اجرای احکام مدنی را فعال کنید (ماده 4 قانون اجرای احکام مدنی).
• ورود مجدد متصرف:
  • مشکل: پس از تخلیه، دوباره وارد می‌شود.
  • راه‌حل: شکایت کیفری جدید + درخواست دستور موقت دائم.

درخواست مشاوره از طریق واتساپ

نکات حقوقی برای مالکان و متصرفان

• مالکان:

• سند، قبوض و عکس از ملک را حفظ کنید.
• فوراً پس از تصرف، گزارش نیروی انتظامی (110) بگیرید.
• دادخواست حقوقی (رفع تصرف) و شکایت کیفری را همزمان ثبت کنید.
• وکیل متخصص دعاوی ملکی استخدام کنید.
• متصرفان:
• از ورود بدون اجازه کتبی خودداری کنید.
• در صورت ادعای مالکیت، دعوی اثبات مالکیت در دادگاه حقوقی مطرح کنید.
• وکیل برای دفاع در دادسرا و دادگاه استخدام کنید.
• مشترک: وضعیت پرونده را مرتباً در سامانه ثنا پیگیری کنید.
  

  برای دریافت مشاوره فوری، شماره موبایل خود را وارد نمایید.

  ثبت درخواست مشاوره

نتیجه‌گیری

ورود غیرمجاز به ملک دیگری طبق ماده 690 قانون مجازات اسلامی جرم است و مجازات حبس (1 ماه تا 1 سال) و جریمه دارد. مالک می‌تواند با رفع تصرف عدوانی (ماده 158) ملک را فوراً تخلیه کند. در سال 1404، دادگاه‌ها در 80% موارد با ارائه سند مالکیت، گزارش پلیس و شواهد تصویری، حکم تخلیه صادر می‌کنند. برای موفقیت، فوراً اقدام کنید، مدارک کامل ارائه دهید، از نیروی انتظامی گزارش بگیرید و از وکیل متخصص کمک بگیرید. برای مشاوره حقوقی، با مشاورتل تماس بگیرید – وکلای ما حقوق ملکی شما را احقاق می‌کنند.